Gine-Bissau, ABD destekli Hepatit B aşı denemesini etik tepkiler ve polis baskınının ardından iptal etti

Gine-Bissau, ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC) tarafından 1,6 milyon dolarla finanse edilen tartışmalı bir Hepatit B aşı denemesini iptal etti. Bu fon, daha önce aşı karşıtı görüşler dile getirmiş olan Sağlık Bakanı Robert F. Kennedy döneminde onaylanmıştı. Çalışma, beş yıl boyunca yaklaşık 14 bin bebeğin sağlık sonuçlarını karşılaştırmak üzere tasarlanmıştı: bir grup doğumda Hepatit B aşısını alacak, rastgele seçilen ikinci bir grup ise aynı aşıyı altı hafta sonra alacaktı. Denemeye, Bissau merkezli ve Güney Danimarka Üniversitesi'ne bağlı Danimarkalı bir araştırma grubu olan Bandim Sağlık Projesi önderlik etti; proje 1978'den beri ülkede faaliyet gösteriyor.

Deneme aralık ayında açıklandığında yoğun tepki çekti. DSÖ, çalışmanın tasarımını "etik dışı" olarak tanımladı; sağlık uzmanları ise bu çalışmanın, 2,2 milyon nüfuslu ülkede her beş kişiden birinin Hepatit B taşıyıcısı olduğu (dünyadaki en yüksek oranlardan biri) bir ortamda, binlerce bebeğin kanıtlanmış, hayat kurtarıcı bir aşıya erişimini geciktireceğini öne sürdü. Eleştirmenler ayrıca denemenin "açık etiketli" (open label) olacağına, yani araştırmacıların hangi bebeğin ne zaman aşılandığını bileceğine dikkat çekti; bu, bu tür çalışmalarda standart olan kör yöntemden farklıydı.

Hükümet projeyi ocak ayında durdurarak Afrika CDC ve DSÖ ile birlikte bir inceleme başlattı. Ekim ayı ortasında Sağlık Bakanı Quinhin Nantote, denemenin güncellenmiş bir onay aldığına ilişkin haberleri yalanladı. 19 Ekim'de adli polis, Bandim'in Bissau'daki tesislerine baskın düzenleyerek aşı partilerine el koydu. Birkaç gün sonra, Bandim araştırmacısı Frederik Schaltz-Buchholzer LinkedIn'de, gerekli hükümet onayının bulunmadığını belirterek denemenin "Gine-Bissau'da ilerlemeyeceğini" doğruladı.