دانشمندان دریافتند قطب‌های مخالف چگونه به هم پیوسته‌اند — رمزگشایی از رازی از دوران یخبندان

تیمی از دانشمندان دانشگاه سنت اندروز پژوهشی را در نشریه Journal of Climate منتشر کرده‌اند که سازوکاری تا پیش از این ناشناخته را شناسایی می‌کند؛ سازوکاری که نیم‌کره‌های شمالی و جنوبی را در آغاز دوران‌های یخبندان به هم پیوند می‌دهد. این پژوهش بر واکنش زنجیره‌ای تمرکز دارد که با گسترش یخچال‌های بزرگ در سراسر نیم‌کره شمالی آغاز می‌شود و موجب خنک شدن آب‌های اقیانوس اطلس شمالی می‌شود. این آب‌های خنک‌شده به‌تدریج از طریق گردش اقیانوسی به سوی جنوب حرکت می‌کنند تا سرانجام به آب‌های اطراف قطب جنوب برسند. هنگامی که این تأثیر سرما به اقیانوس جنوبگان می‌رسد، گردش آب در آن منطقه را به گونه‌ای مختل می‌کند که اقیانوس می‌تواند دی‌اکسید کربن بیشتری از اتمسفر جذب کند و در نتیجه سطح CO₂ اتمسفر کاهش می‌یابد. کاهش سطح CO₂ نیز به نوبه خود به سرمایش جهانی دامن می‌زند و دوران یخبندان را عمیق‌تر می‌کند. این پژوهش نشان داد که خنک‌سازی تنها مناطق دوردست شمالی، ۷۴ درصد از همان میزان کاهش CO₂ را ایجاد کرد که در شبیه‌سازی‌ای که کل سیاره به‌طور همزمان خنک می‌شد، مشاهده شده بود؛ این نشان می‌دهد که یک محرک منطقه‌ای در یک نیم‌کره می‌تواند واکنشی تقریباً جهانی در آب‌وهوا ایجاد کند. این سازوکار به توضیح معمای دیرینه‌ای در فراآب‌وهواشناسی (پالئوکلیماتولوژی) کمک می‌کند: اینکه چگونه دوران‌های یخبندان با وجود تغییرات ناچیز در انرژی خورشیدی ناشی از تغییرات مدار زمین — که محرک اولیه بود — این‌قدر شدید و سریع تشدید شدند. یافته‌ها نشان می‌دهند که دو قطب از طریق گردش اقیانوسی بسیار بیشتر از آنچه پیش‌تر تصور می‌شد به هم مرتبط‌اند، به‌طوری که اقیانوس اطلس شمالی همچون یک رابط میان دو نیم‌کره عمل می‌کند.